پنجشنبه ۱۴ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۴:۰۲
الزامات و شاخصه‌های پیشرفت در کلام و رهنمود امام شهید

با نگاهی به کلام و رهنمودهای امام شهیدمان، خامنه‌ای عزیز درمی‌یابیم که الزامات و بایسته‌های حرکت در مسیر پیشرفت کشور و به ویژه مؤلفه‌ها و شاخصه‌های تحقق آن چیست.

به گزارش خبرگزاری حوزه، از جمله مهم‌ترین مطالبات امام و رهبر شهیدمان در طول حدود سی و هفت سال زعامت و هدایت امت، تقویت تولید داخلی و تأکید بر ظرفیت‌های درونی کشور بوده که به طور خاص در طول دو دهه اخیر بسیار هم در رهنمودهای ایشان، پربسامد بوده است.

امام خامنه ای(ره) در سخنرانی اول فروردین ماه سال ۹۴ به طور خاص گفتند: "یک نگاه می‌گوید که ما پیشرفت اقتصاد را باید از ظرفیّت‌های درون کشور و درون مردم تأمین بکنیم... [یعنی] اقتصاد درون‌زا... نگاه دوّم می‌گوید سیاست خارجی‌مان را تغییر بدهیم تا اقتصاد ما درست بشود، با فلان مستکبر کنار بیاییم تا اقتصاد رونق پیدا کند... امروز شرایط کشور به ما نشان داده است که این نگاه دوّم یک نگاه کاملاً غلط و عقیم و بی‌فایده است. "

ایشان با تأکید بر این که پیشرفت کشور به‌معنای حل شدن در هاضمه‌ی استکبار جهانی نیست، اذهان عمومی و نگاه نخبگان و مسئولان را متوجه این اصلی کلیدی کردند که حفظ عزّت و هویت ملی جز با پیشرفت همه‌جانبه و درون‌زا دست‌یافتنی نیست.

چرا باید نگاهمان به درون باشد و نه برون!؟

آنچه از رهنمودهای امام و قائد شهیدمان دریافت می کنیم این است که در فرآیند پیشرفت، می بایست ابتدا به ذخائر داخلی و ملی خود توجه کنیم نه چشم امید داشتن به سایر کشورها، کما این که تجربه‌ی سایر کشورهای دنیا گواه آن است که بین وابستگی اقتصادی کشورها به بیرون با آشفتگی اقتصادی در زمانه بروز و ظهور بحران‌ها و تکانه‌های اقتصادی، ارتباط مستقیمی وجود دارد.

با نگاهی به تاریخ معاصر متوجه می‌شویم که در اواسط قرن بیستم، کشورهای آمریکای لاتین، طرح ها و برنامه های پیشرفت خود را شروع کردند، اما به جای تمرکز بر افزایش تولید ملی، بر خام‌فروشی مواد اولیه و استقراض از بانک‌های غربی و کمک سرمایه‌گذار خارجی اصرار ورزیدند. نتیجه‌ هم آن شد که اقتصاد این کشورها بیش از پیش شکننده و ضعیف شود، به این خاطر که نوسانات بین‌المللی به سرعت بر اقتصاد داخلی آنها تأثیر می‌گذاشت.

نیازمند تحول انقلابی و جهادی هستیم

امام خامنه ای همچنین در یکی از سخنرانی های خویش بر این نکته مهم تأکید نمودند که:"در ﮐﻨﺎر ﭘﯿﺸﺮﻓﺖﻫﺎ و ﻣﻮﻓﻘﯿﺖﻫﺎ، در ﺟﺎﻫﺎﯾﯽ ﻋﻘﺐﻣﺎﻧﺪﮔﯽ و ﻣﺸﮑﻼتی دارﯾﻢ ﮐﻪ ﺑﻌﻀﯽ از این‌ها تبدیل به ﺑﯿﻤﺎری ﻣﺰﻣﻦ شده و ﻧﯿﺎز ﺑﻪ راهﺣﻞﻫﺎی ﺟﺪی دارﻧﺪ. ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺸﮑﻼت را ﺑﺎ ﺣﺮﮐﺖ ﻋﺎدی ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺑﺮﻃﺮف ﮐﺮد، ﺑﻠﮑﻪ ﯾﮏ ﺣﺮﮐﺖ ﻓﻮق‌اﻟﻌﺎده، ﺟﻬﺸﯽ، و اﺑﺘﮑﺎری و البته ﮐﻠﯽﺗﺮ و ﺟﺎﻣﻊﺗﺮی ﺑﺎﯾﺪ اﻧﺠﺎم ﺑﮕﯿﺮد. اﯾﺠﺎد این ﺣﺮﮐﺖ ﺟﻬﺸﯽ و ﺟﻬﺎدی را می‌توان با «تحوّل» توصیف کرد.

درباره پیشرفت و تحوّلِ منتهی به پیشرفت، همیشه دو گرایش غلط وجود داشته است. گرایش اول، کسانی بوده‌اند که با هر نوع نوآوری و تحوّلی مخالفت می‌کردند. با طرح این مسئله که احیاناً سابقه ندارد یا آن را نمی‌شناسیم، هر تحوّلی را مشکوک می‌دانستند. این گرایش غلط و نابجاست چراکه نوآوری سنت تاریخ است و بدون نوآوری زندگی بشر اصلاً معنا پیدا نمی‌کند. "

از سوی دیگر باید توجه داشت، رشد و پیشرفتی که مدنظر امامین انقلاب بوده، بر اساس اسلام و با تفکر اسلامی معنا پیدا می‌کند و تحوّلی که به پیشرفت منتهی می‌شود نیز بر این اساس باید به‌گونه‌ای باشد که انسان در آن بدون تحقیر شدن به رشد و تعالی برسد. طبعاً دست یابی به اهداف و آرﻣﺎنﻫﺎی ﻋﻈﯿﻢ انقلاب اسلامی، سختی ها، موانع و ﭘﯿﭽﯿﺪﮔﯽﻫﺎی قابل توجهی دارد و لذا نیازمند حرکتی جهادی و مستمر برای عبور از موانع و سختی ها و رسیدن به افق های مدنظر هستیم.

اهمیت رویکرد خردمندانه با الهام از نگاه انقلابی

این که بارها رهبر شهیدمان بر اهمیت و ضرورت تحول و بازسازی انقلابی تأکید داشتند به این خاطر بود که برپایه‌ی یک رویکرد خردمندانه و مبتنی بر تحول انقلابی، می‌بایست نسبت به تحقق اهداف انقلاب و نظام اسلامی در عرصه های مهم اقتصادی، فرهنگی، خدمت رسانی و اجتماعی گام برداشت و با آسیب‌شناسی کارشناسانه، به این روند شتاب مناسب را بخشید.

بی‌شک یکی از شاخصه‌ها و مؤلفه‌های کلیدی در مسیر تحوّل‌آﻓﺮﯾنی به منظور نیل به اهداف پیشرفت چه در زمینه اقتصادی و اجتماعی، چه فرهنگی و حتی سیاسی، استفاده از ظرفیت عظیم جوانان مؤمن، نخبه و انقلابی است که متأسفانه در برهه هایی از تاریخ انقلاب آن طور که باید و شاید از این توانمندی بزرگ نظام جمهوری اسلامی، استفاده شایسته و بایسته نشده است.

در رهنمودهای رهبر شهیدمان بارها به این موضوع اشاره شده و از مسئولان نیز مطالبه شده که از ظرفیت جوانان مؤمن و انقلابی در مسیر پیشبرد اهداف انقلاب به خصوص در ساحت های اقتصادی و ناظر به پیشرفت کشور استفاده شود.

شکی وجود ندارد که رسالت تاریخی نخبگان فکری و فرهنگی جامعه و حوزه و دانشگاه، زمینه‌سازی برای تحقق این تحوّل است.

شاخصه های کلیدی پیشرفت کدام است؟

رهبر شهید انقلاب، مهرماه سال ۹۱ در اجتماع مردم اسفراین (استان خراسان شمالی) مهم به تبیین برخی از شاخصه‌های پیشرفت اشاره کرده و فرمودند: "یکی از شاخص‌های پیشرفت یک ملت، عزت ملی و اعتمادبه‌نفس ملی است. ادعای من این است که با لحاظ این شاخص، ملت ما پیشرفت زیادی کرده است. امروز ملت ما دارای اعتمادبه‌نفس در عرصه‌ی سیاست بین‌المللی است. یک شاخص دیگر برای پیشرفت، عدالت است. اگر کشوری در علم و فناوری و جلوه‌های گوناگون تمدن مادی پیشرفت کند، اما عدالت اجتماعی در آن نباشد، این به نظر ما و با منطق اسلام پیشرفت نیست"

از سوی دیگر بر اساس رهنمودهای امام خامنه ای عزیز، هر الگوی پیشرفتی بایستی تضمین‌کننده‌ی استقلال کشور باشد و این مهم باید به‌عنوان یک شاخص به حساب بیاید، چرا که هر الگویی از الگوهای طراحی شونده ی برای پیشرفت که کشور را وابسته کند، ذلیل کند و دنباله رو کشورهای مقتدر و دارای قدرت سیاسی و نظامی و اقتصادی بکند، مردود است و این سخن گواه آن است که استقلال، یکی از الزامات حتمیِ مدل پیشرفت کشور است و بدون توجه به این اصلی کلیدی، پیشرفت چیزی جز سرابِ پیشرفت است.

گزارش از: سید محمدمهدی موسوی

اخبار مرتبط

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha